checi czule, stworzenie ...

I wreszcie trzeci typ związku między autorem i bohaterem. Nie maska autobiograficzna, nie analogie między sytuacją życiową czy wyraz tęsknot i pragnień, ale stworzenie bohatera, którego dzieje ilustrują jakieś głębokie pokrewieństwo duchowe, pogląd na świat wyznawany przez poetę, potwierdzenie stosunku poety do rzeczywistości. Klasycznym tego przykładem jest Wacław z Marii (1825) Malczewskiego. Pesymizm autora znajduje uzasadnienie w historii człowieka, który skrzywdzony w potworny sposób przez najbliższe otoczenie, traci wszystko na świecie. Serce jego „zdradzone, pokłute zepsuło się w truciźnie przez jedną minutę". I to jest niejako rzeczą nieuniknioną tam, „gdzie co czułe, szlachetne, tylko chwilę świeci", tam, „gdzie rola wzniosłych chęci zawsze się nie uda". W podobny sposób nie analogia losów, lecz pokrewieństwo duchowe w ustosunkowaniu się do rzeczywistości wiąże autora z bohaterem w poemacie Garczyńskiego Wacława dzieje (1833).